آنالیز آب
بخش آزمایش های آب
کیفیت آب مصرفی بطور مستقیم روی کیفیت و میزان برداشت محصولات در کشاورزی تاثیر گذار است. آب مورد استفاده برای ماهی ها و سایر آبزیان در استخر های پرورش ماهی نیز به آزمایش نیاز دارد. با توجه به کمبود های احساس شده در کشور، در زمینه آزمایشات آب و نیاز به تجویز بر اساس واقعیت و شرایط موجود، مجموعه فرداد کیان فرتاک در راستای پر کردن این جای خالی و برطرف کردن دغدغه های کشاورزان و صاحبان استخر های پرورش ماهی اقدام به تاسیس آزمایشگاه آب نمود.
فواید انجام آزمایش
آب مورد استفاده در کشاورزی، آب استخر های پرورش ماهی و آبزیان و آب مصرفی دام و طیور نیاز به آزمایش و تحلیل دارد. اطلاع داشتن از میزان شوری آب، آلودگی آب و سایر عناصر موجود در آب بسیار مهم است.
1) کیفیت آب مورد استفاده در کشاورزی تاثیر مستقیمی روی کیفیت محصول و میزان برداشت محصول دارد.
2) آب مصرفی دام روی سلامت دام، میزان شیردهی و … تاثیر گذار است.
3) آب آلوده می تواند باعث به خطر افتادن سلامتی دام و طیور شود.
نکات کلی نمونه برداری از آب
برای نمونه برداری آب روان، آب لوله کشی و آب چاه روش های مختلف با نکات متفاوت وجود دارد. در ادامه مطلب روش های نمونه برداری از انواع آب ها به صورت جداگنه توضیح داده شده است.
نکات قابل توجه در هنگام نمونه گیری:
1.بطری های حاوی نمونه باید در جای خنک نگهداری شوند.
2.در کنار نمونه ها باید یک برگه حاوی اطلاعات نمونه ارسال شود. در این برگه باید اطلاعات زیر شرح داده شود:
نام مالک، اسم منطقه، شماره چاه (برای نمونه آب های زیر زمینی)، مشخصات رودخانه و قنات، تاریخ نمونه برداری، نوع کشت و مورد مصرف آب.
3.بطری باید کاملا تمیز باید و بهتر است قبل از جمع آوری نمونه، دو بار با آب نمونه شسته شود.
نمونه برداری از آب زیرزمینی
آب های زیر زمینی بصورت چاه های عمیق و یا نیمه عمیق هستند که با استفاده از پمپ آب به خارج هدایت می شود. اگر پمپاژ دائمی نبوده و گاهی پمپ روشن می شود، نمونه گیری موقعی صورت گیرد که موتور پمپ حداقل 24 ساعت مداوم کار کرده باشد. پس از برداشت نمونه آب، درب بطری را محکم بسته و روی آن مشخصات مربوط نوشته شود.
نمونه برداری از آب لوله کشی
برای نمونهبرداری از آب لوله کشی، ابتدا شیر باز شود تا دمای آب ثابت گردد و اطمینان حاصل شود که آبهای مانده در لوله خارج شده باشند. سپس یک ظرف تمیز شیشهای یا پلاستیکی با حجم یک تا یکونیم لیتر از آن آب پر شود.
نمونه برداری از آب آبیاری
دانستن کیفیت آب آبیاری در امور زراعی یکی از عوامل مهم تولید است. زيرا آبیاری با کیفیت نامناسب (آب شور سدیمی) باعث شور و سدیمی شدن زمین خواهد شد. وجود مواد مضر در آب مانع رشد گیاه خواهد شد. بنابراین یکی از کارهای اولیه برای استفاده از آب آبیاری، آنالیز و تعیین کیفیت آن است. با دستیابی به نتایج آزمایشگاهی آب آبیاری، مزرعه با اطمینان آبیاری میشود.
محل نمونه برداری از آبیاری برای ارسال به آزمایشگاه بایستی با دقت تعیین گردد و نمونه آب نماینده کل آب آبیاری باشد. در غیر این صورت نتایج بدست آمده چندان با واقعیت یکسان نبوده و هزینه های انجام شده به هدر خواهد رفت.
در کشور ما منابع آب را رودخانه، قنات، چشمه و یا چاه های عمیق تشکیل میدهند لذا منابع آب را میتوان به آب لوله کشي آب های روان و آب های زیرزمینی تقسیم نمود. ظروفی که برای نمونه برداری استفاده میشود. باید عاری از هر گونه مواد خارجی بوده و کاملا شسته و تمیز باشد. توصیه می شود که از ظروف آب معدنی استفاده شود و در زمان نمونه برداری ابتدا ۲ تا ۳ نوبت با نمونه آب مورد نظر شسته شوند.
نمونه برداری از آب روان
نظر به این که کیفیت و میزان املاح این گونه منابع آبی در فصول مختلف سال بسته به میزان و پراکندگی بارندگی و تغییرات فیزیکی منطقه قابل تغییر میباشد. لذا بهتر است که نمونهبرداری از چنین منابع، چندین بار در طول سال و مکان های مختلف انجام شود. این نمونه گیری در اعماق متوسط آب، در وسط مسیر آب و در طول ساعات مختلف روز صورت میگیرد.
نمونههای تهیه شده از چندین نقطه از یک منبع آب و در ساعات مختلف با هم مخلوط میشوند و مقداری در حدود یک تا یک و نیم لیتر از آن را در یک بطری شیشه ای یا ظرف پلاستیکی کاملا تمیز ریخته و درب بطری محکم بسته میشود. توجه داشته باشید که بالای هر نمونه هوا نباشد.
پارامترهای آزمایش آب
| پارامتر | توضیح |
|---|---|
| هدایت الکتریکی | دستگاه EC جهت قرائت شوری آب |
| درجه حرارت | |
| سختي كل caco3 | تیتراسیون جهت قرائت سختی کل Mg+Ca |
| کربنات | تیتراسیون جهت قرائت کربنات |
| بی کربنات | تیتراسیون جهت قرائت بی کربنات |
| SAR | محاسبات SAR (Mg, Ca, Na) |
| نیترات | من جهت قرائت من |
| نیتریت | من جهت قرائت من |
| لیتیم | من جهت قرائت من |
| املاح محلول | TDS سنج جهت قرائت املاح محلول |
| مجموع مواد معلق | من جهت قرائت من |
| مواد قابل ته نشيني | من جهت قرائت من |
| اكسيژن محلول | من جهت قرائت من |
| قليائيت | من جهت قرائت من |
| BOD | من جهت قرائت من |
| COD | من جهت قرائت من |
| سيليس | من جهت قرائت من |
| سيانيد | من جهت قرائت من |
| فلورايد | من جهت قرائت من |
| موليبدن | من جهت قرائت من |
| اسیدیته | PH جهت قرائت اسیدیته آب |
| سدیم | فلیم فتومتری جهت قرائت سدیم |
| منیزیم | تتراسیون جهت قرائت منیزیم |
| کلسیم | تیتراسیون جهت قرائت کلسیم |
| فسفر آب | اسپکتروفتومتری جهت قرائت فسفر |
| ازت N | کجلدال جهت قرائت نیتروژن |
| کلر | تیتراسیون جهت قرائت کلر |
| منگنز | اتمیک جهت قرائت منگنز |
| کبالت | من جهت قرائت من |
| بر B | اسپکتروفتومتری جهت قرائت بر |
| نقره | من جهت قرائت من |
| کادمیوم | من جهت قرائت من |
| فنل | من جهت قرائت من |
| فرمالدئيد | من جهت قرائت من |
| سرب | ICP جهت قرائت سرب |
| نیکل | ICP جهت قرائت نیکل |
| مس | اتمیک جهت قرائت مس |
| روی | اتمیک جهت قرائت روی |
| آهن | اتمیک جهت قرائت آهن |
| پتاسیم | فلیم فتومتری جهت قرائت پتاسیم |
| رنگ | من جهت قرائت من |
| چربي و روغن | من جهت قرائت من |
| غلظت اسيد سولفوريک | من جهت قرائت من |
| سولفيت | من جهت قرائت من |
| سولفيد | من جهت قرائت من |
| فسفات | من جهت قرائت من |
| آمونياک | من جهت قرائت من |
| كروم | من جهت قرائت من |
| كربن آلي | تیتراسیون جهت قرائت کربن آلی |
| كدورت آب | من جهت قرائت من |
| سختي كلسيم | تیتراسیون جهت قرائت سختي كلسيم |
| سختي منيزيوم | تیتراسیون جهت قرائت سختي منيزيوم |
| سولفات | من جهت قرائت من |
| دترجنت | من جهت قرائت من |
| بي كربنات سديم | من جهت قرائت من |
| فنل آلكالاين | من جهت قرائت من |
| گچ | من جهت قرائت من |
| ph | PHمتر جهت قرائت اسیدیته آب |
| ec | ECسنج جهت قرائت شوری آب |